R5 Sprzeczności

Jak w badaniu powstaje sprzeczność, kto ją rozstrzyga, czego agent nie może nadpisać oraz gdzie sprzeczność się pokazuje i gdzie się ją rozstrzyga. Opisuje badanie 1.25.2 i aplikację Strom 3.21.2.

R5.1 Sprzeczność zapisuje, że źródła się nie zgadzają

Gdy akty o jednej osobie się różnią (imię, data, wiek), agent nie wybiera po cichu jednego z nich. Zapisuje sprzeczność: oba twierdzenia ze źródłami i pytanie, które trzeba rozstrzygnąć. Sprzeczność pozostaje otwarta, dopóki ktoś jej nie rozstrzygnie z uzasadnieniem (R5.3).

• Granice:
  • sprzeczność ma co najmniej 2 twierdzenia i dotyczy co najmniej jednej osoby lub innego zapisu;
  • danę, której dotyczy, zapisuje się znacznikiem GEDCOM (BIRT, DEAT, NAME, SEX…). Aplikacja pokazuje wtedy sprzeczność przy tej danej;
  • sprzeczność powstaje także wtedy, gdy dwa niezależne odczyty tej samej komórki się różnią (zob. R3);
  • co by rozstrzygnęło sprzeczność, zapisuje się jako zadanie do sprzeczności;
  • otwartą sprzeczność przy osobie z udokumentowanymi danymi kontrola drzewa zgłasza jako ostrzeżenie.
• Obsługa: terminal: strom conflict add "<otázka>" --about P… --fact BIRT --claim "S…: …" --claim "S…: …", strom conflict list [--about P…] [--all], strom conflict show X…, zadanie do sprzeczności strom task add … --about X…, kontrola strom check.
• Obowiązuje od: badanie 1.0.0

R5.1.1 Inni rodzice oznaczają dwie osoby, nie sprzeczność

Dwa akty, które przy tym samym imieniu podają innych rodziców (inną matkę), opisują dwie osoby. Dotyczy to także tego samego domu i tego samego imienia ojca. Różnicy nie tłumaczy się błędem pisarza i nie rozstrzyga się jej większością aktów.

• Granice: „Czy to ta sama kobieta?” to hipoteza, nie sprzeczność. Jedną osobą ze sprzecznością jest to dopiero wtedy, gdy udokumentuje to inny akt. Zmyślony przykład: dwa chrzty Marie Vlkovej w tej samej miejscowości, raz z matką Horákovą, raz z inną matką. To dwie Marie i hipoteza, czy chodzi o jedną.
• Obsługa: terminal: strom hypothesis add.
• Obowiązuje od: badanie 1.0.0

R5.2 Zmiana z aplikacji przy danej udokumentowanej aktem staje się sprzecznością

Zmiany wysłane z aplikacji Strom badanie zapisuje tak, aby nic, na czym się opiera, nie zniknęło. Zmiana danej, którą udokumentował akt, nie nadpisuje więc danej. Powstaje sprzeczność między wartością z aplikacji a wartością badania.

• Granice: co dzieje się ze zmianą z aplikacji:
  1. nowa dana lub osoba: zapisuje się jako Wskazówka ze źródłem „Zmiany w aplikacji Strom (…)”;
  2. zmiana danej, której akt nie dokumentuje: dana zostaje poprawiona (z powodem);
  3. uściślenie danej udokumentowanej aktem (miejsce tam, gdzie go nie było, dzień do roku, dokładniejsze miejsce): zostaje dopisane do danej, bez sprzeczności;
  4. inna zmiana danej udokumentowanej aktem: sprzeczność. Tak samo przy imieniu, tytule przed nazwiskiem i po nazwisku oraz płci;
  5. dziecko przypisane do innych rodziców niż ci, przy których badanie prowadzi je jako urodzone: zawsze sprzeczność „rodzice”;
  6. osoba usunięta w jednej kopii aplikacji i w międzyczasie zmieniona gdzie indziej (w innej kopii lub w badaniu): sprzeczność, czy zostanie w drzewie.
• Dana udokumentowana aktem to dana w stanie Udokumentowane lub Prawdopodobne, która cytuje źródło inne niż drzewo genealogiczne, pamięć rodzinna lub własny tekst autora.
• Do rozstrzygnięcia w aplikacji zostaje wartość z aplikacji, badanie ma w tym miejscu swoją.
• Ta sama zmiana wysłana ponownie nie zakłada nowej sprzeczności. Zmiana zmieniona inaczej tylko nadpisuje stronę aplikacji w otwartej sprzeczności.
• Obsługa: aplikacja: po wysłaniu Zapisano, N sprzeczności do rozstrzygnięcia i Pokaż. Terminal: wydruk strom sync przy każdej zmianie podaje sprzeczność do rozstrzygnięcia (badanie ma to z aktu) albo sprzeczność do rozstrzygnięcia (badanie podaje innych rodziców). Wysłanie można cofnąć: strom sync undo I….
• Obowiązuje od: badanie 1.5.0. Uściślenie bez sprzeczności i sprzeczność rodziców od 1.12.0, sprzeczność osoby usuniętej od 1.20.0.

R5.2.1 Kiedy obowiązuje zmiana z aplikacji

Opcja drzewa wyznacza, co dzieje się ze zmianą danej udokumentowanej aktem:

• sprzeczność do rozstrzygnięcia (domyślnie): badanie trzyma wartość z aktu i zakłada sprzeczność;
• obowiązuje zmiana z aplikacji: dana z aktu zostaje wycofana z powodem i obowiązuje zmiana. Nic się nie usuwa, w historii zostaje.
• Granice: Archiwum Strom i badanie, które czeka na swojego agenta, przyjmują zmiany z aplikacji zawsze jako obowiązujące. Sprzeczność rodziców i sprzeczność osoby usuniętej powstają także tam.
• Obsługa: terminal: strom config set sync.edits conflict|user. Opcja obowiązuje dla jednego drzewa. Włączyć obowiązuje zmiana z aplikacji może tylko człowiek: strom pyta „Czy zmiany w aplikacji Strom mają mieć pierwszeństwo przed tym, co mówi zapis?”.
• Obowiązuje od: badanie 1.5.0; Archiwum Strom i pytanie do człowieka od 1.12.0.

R5.3 Kto rozstrzyga sprzeczność

Sprzeczność między źródłami rozstrzyga agent, gdy źródła pozwalają na wniosek. Sprzeczność ze zmiany w aplikacji czeka na człowieka. W Archiwum Strom i w badaniu, które czeka na swojego agenta, wszystkie sprzeczności rozstrzyga człowiek. Każde rozstrzygnięcie ma wniosek i uzasadnienie: który dowód przeważył nad którym.

• Granice:
  • rozstrzygnięcie bez wniosku lub bez uzasadnienia się nie zapisuje;
  • przy rozstrzygnięciu zapisuje się, kto rozstrzygnął: użytkownik (terminal bez agenta, odnośnik z aplikacji) lub agent (jego sesja). Z menu i z odnośnika uzasadnienie kończy się słowami „(decyzja użytkownika)”;
  • człowiek może rozstrzygnąć także sprzeczność między źródłami: wybiera twierdzenie, które obowiązuje, albo pisze własny wniosek;
  • rozstrzygniętą sprzeczność można rozstrzygnąć ponownie tylko z powodem. Wcześniejsze rozstrzygnięcie zostaje w notatce sprzeczności („wcześniej rozstrzygnął użytkownik…”, „wcześniej rozstrzygnięto w badaniu…”).
• Obsługa: terminal: strom conflict resolve X… --resolution "…" --reasoning "…", ponownie z --reason "…". Gdzie się rozstrzyga w menu i w aplikacji: R5.6.
• Obowiązuje od: badanie 1.0.0. Drugie rozstrzygnięcie tylko z powodem od 1.6.0, zapis, kto rozstrzygnął, od 1.14.0.
• Od badania 1.26.0:
  • sprzeczność ze zmiany rozstrzyga tylko człowiek. Agentowi badanie rozstrzygnięcie odrzuca, dopóki człowiek mu go nie zostawi (strom conflict leave X…, w aplikacji Zostaw agentowi); strom conflict leave jest tylko dla człowieka;
  • sprzeczności ze zmian, które agent rozstrzygnął wcześniej, otwiera ponownie poprawka strom fixes show|run|undo edit-decisions. Rozstrzygnięcie agenta zostaje w notatce sprzeczności, dane się nie zmieniają. Poprawkę uruchamia tylko człowiek w terminalu, w Archiwum Strom jej nie ma. Dopóki nie zostanie wykonana, strom check zwraca uwagę na takie sprzeczności.

R5.3.1 Sprzeczność ze zmiany rozstrzyga się stroną

Sprzeczność ze zmiany w aplikacji ma dwie strony: wartość z aplikacji i wartość badania. Rozstrzyga się ją wyborem strony.

• Wartość z aplikacji: zapisuje się do danej. Dana z aktu zostaje wycofana z powodem i pozostaje w historii. Wartość z aplikacji stoi obok jako Możliwe. Wskazówkę poprawia się bezpośrednio.
• Wartość badania: dana w badaniu zostaje bez zmian. Aplikacja dostaje wartość badania po wczytaniu jego wersji (wcześniej zapisuje się kopia zapasowa).
• Granice: wniosek, który dokładnie zgadza się z wartością jednej strony, obowiązuje jako wybór tej strony. Wniosek, który nie odpowiada żadnej stronie, zamyka sprzeczność, ale danej nie zmienia; wydruk podaje, jak przyjąć wartość z aplikacji. Sprzeczność rodziców: wartość z aplikacji przenosi dziecko do rodziców z aplikacji.
• Obsługa: terminal: strom conflict resolve X… --take user|research --reasoning "…".
• Obowiązuje od: badanie 1.12.0

R5.4 Decyzja człowieka obowiązuje

Co rozstrzygnął człowiek (w aplikacji, odnośnikiem z niej lub w terminalu), obowiązuje. Agent rozstrzyga to ponownie tylko na podstawie źródła, którego rozstrzygnięcie jeszcze nie ważyło, i z powodem. Nowy odczyt tego samego aktu niczego nie zmienia.

• Granice:
  • zważone źródła to źródła wszystkich twierdzeń sprzeczności, a przy sprzeczności ze zmiany także źródła zmienionej danej;
  • ta sama zasada obowiązuje dla nowej sprzeczności o tej samej danej tej samej osoby: agent zakłada ją tylko z nowym źródłem i powodem;
  • raz przyjętej strony nie można przyjąć ponownie, daną zmienia się wtedy poleceniami dla danych. Wyjątek: czy osoba zostanie w drzewie, można rozstrzygnąć ponownie w obu kierunkach;
  • rozstrzygnięcie agenta agent może rozstrzygnąć ponownie z powodem, bez nowego źródła.
• Obsługa: terminal: strom conflict resolve X… --resolution "…" --reasoning "…" --source S… --reason "<co nový záznam ukazuje>". Bez nowego źródła strom odmawia i proponuje zapytać człowieka.
• Obowiązuje od: badanie 1.14.0

R5.5 Czego agent nie nadpisze

Niektóre sprawy są słowem człowieka. Agent ich nie nadpisuje, nawet gdy znajdzie coś innego. Różnicę zapisuje obok albo pyta.

• Transkrypcja użytkownika: transkrypcję aktu z aplikacji agent sam czyta na ślepo. Zgodność: notatka przy źródle, że przeczytało je także badanie. Różnica: sprzeczność z oboma odczytami. Transkrypcji użytkownika się nie nadpisuje i nie traktuje jako udokumentowanej. To zasada metodyki agenta.
• Zatwierdzona opowieść: po zatwierdzeniu przez człowieka jest zablokowana. Nową wersję agent zapisuje obok, a ta czeka na człowieka: zatwierdzić zamiast starej albo zostawić starą.
• Ręczne położenie miejsca: położenie umieszczone ręcznie się nie zmienia. Gdy akty mówią inaczej, w Czeka na załatwienie pojawia się pytanie Sprzeczne położenie (R4.3).
• Decyzja człowieka w sprzeczności: R5.4.
• Obsługa: terminal: strom story approve P…, strom story discard P…; menu Co czeka.
• Obowiązuje od: transkrypcja użytkownika badanie 1.12.0, zatwierdzona opowieść 1.10.0, ręczne położenie 1.25.0.
• Od badania 1.26.0: strom story approve|discard uruchamia tylko człowiek. Agentowi badanie odrzuca też zapis opowieści od razu jako zatwierdzonej (strom story set --final).

R5.6 Gdzie widać sprzeczności i gdzie się je rozstrzyga

W aplikacji sprzeczności widać przy osobie i przy jej danych. Rozstrzygnięcie zapisuje się jednak zawsze w badaniu, na komputerze, na którym działa badanie. Aplikacja otwiera badanie w terminalu, a ten pyta o potwierdzenie i o powód.

• Aplikacja – gdzie widać sprzeczność:
  • menu osoby Co wie badanie z liczbą sprzeczności, w oknie dialogowym sekcja Sprzeczności (otwarte i rozstrzygnięte);
  • panel badania, sekcja Co wie badanie: wiersz dla każdej otwartej sprzeczności;
  • w edycji osoby przy polu znacznik sprzeczność ›;
  • na karcie osoby znacznik sprzeczności (włącza się w Na karcie pokazuj → Sprzeczności w źródłach).
• Aplikacja – sprzeczność ze zmiany: karta ze stronami Z aplikacji i W badaniu oraz opcjami Zachowaj wartość z aplikacji i Przyjmij wartość z badania. Opcja otwiera badanie. Poza komputerem z badaniem karta podaje Rozstrzyga się w terminalu na komputerze z badaniem: strom → Co czeka.
• Aplikacja – sprzeczność między źródłami: „Tutaj różnią się źródła; rozstrzyga się to w badaniu.” Opcje Rozstrzygnij w badaniu (terminal: Co jest prawdą?, twierdzenie lub Coś innego (własny tekst), potem Dlaczego? (co rozstrzyga)) i Zostaw agentowi (rozmowa z agentem; strom uprzedza, że agent pracuje w ramach subskrypcji lub kredytu AI). W Archiwum Strom opcji Zostaw agentowi nie ma.
• Terminal: menu Co czeka, grupa Do rozstrzygnięcia – sprzeczności, najstarsze najpierw. Opcje Obowiązuje wartość z aplikacji Strom, Obowiązuje wartość z badania (w archiwum Obowiązuje wartość z Archiwum Strom), Pozostaw otwartą. Sprzeczność między źródłami proponuje twierdzenia jak w odnośniku.
• Granice: w badaniu z agentem Co czeka pokazuje tylko sprzeczności ze zmian w aplikacji. Sprzeczności między źródłami są tam tylko w Archiwum Strom i w badaniu, które czeka na agenta. W przeciwnym razie terminal pokazuje je tylko w strom conflict list. W Czeka na załatwienie aplikacji sprzeczności nie ma.
• Obsługa: zob. wyżej; terminal ponadto strom conflict show X….
• Obowiązuje od: aplikacja 3.4.0 (Co wie badanie, sprzeczność ›, Rozstrzygnij w badaniu, Zostaw agentowi), sekcja w panelu badania i znacznik na karcie od aplikacji 3.5.0. Wybór strony od aplikacji 3.11.0 z badaniem 1.14.0. Sprzeczności w Co czeka od badania 1.20.0.
• Od badania 1.26.0:
  • Zostaw agentowi aplikacja proponuje także przy sprzeczności ze zmiany; odnośnik najpierw zostawia sprzeczność agentowi (strom conflict leave);
  • strona wybrana w aplikacji tylko się w terminalu potwierdza, powód jest nieobowiązkowy (Dlaczego? (co rozstrzyga; Enter: bez powodu, 0: bez rozstrzygnięcia)). Bez powodu zapisuje się „wybrane w aplikacji Strom”;
  • Co czeka proponuje opcje słowami aplikacji: Zachowanie wartości z aplikacji, Przyjęcie wartości z badania (w archiwum Przyjęcie wartości z Archiwum Strom), Pozostaw otwartą.

R5.6.1 Co można rozstrzygnąć stroną z aplikacji

Wybór strony aplikacja proponuje tylko przy otwartej sprzeczności ze zmiany, która ma obie strony i dotyczy osoby badania.

• Granice:
  • chodzi o wartość wydarzenia (data, miejsce, wartość) osoby lub pary, imię, tytuł przed nazwiskiem i po nazwisku, płeć;
  • co najmniej jedna strona ma wartość; pusta strona pokazuje się jako (puste);
  • sprzeczności rodziców nie można rozstrzygnąć stroną z aplikacji. Aplikacja pokazuje przy niej tylko Rozstrzygnij w badaniu albo rozstrzyga się ją w terminalu w Co czeka;
  • osoba usunięta lub zmieniona w innym oknie: aplikacja pyta Przywróć do drzewa / Zostaw usuniętą albo Usuń z drzewa / Zostaw w drzewie. Opcja także otwiera badanie w terminalu.
• Obowiązuje od: aplikacja 3.11.0 z badaniem 1.14.0